BELEDİYELER VE SU İDARELERİ

Sayaç yatırımı bir ölçüm işi değil, bir işletme kararıdır

Akıllı sayaç; kayıp-kaçak araştırması, abone hizmeti, saha planlaması ve kriz yönetimini aynı anda etkiler. Bu sayfa yatırımı bu dört başlık üzerinden anlatır.

TÜRKİYE BAĞLAMI

Resmî hedefler ölçülebilir iyileşme istiyor

Su Verimliliği Strateji Belgesi ve Eylem Planı, belediyeler için tarihli su kaybı hedefleri tanımlar. Bu hedeflere ulaşmanın yolu, şebekede ne olduğunu daha erken ve daha ayrıntılı görmekten geçer.

%0

Türkiye ortalama içme suyu kaybı (2021)

Kaynak: Su Verimliliği Strateji Belgesi ve Eylem Planı, T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı

%0

Gelir getirmeyen su oranı (2021)

Kaynak: Su Verimliliği Strateji Belgesi ve Eylem Planı

%0

Büyükşehir ve il belediyeleri için 2028 su kaybı üst sınırı

Ulusal hedef; 2040 için hedef %10 seviyesindedir.

Bu oranlar ulusal ortalamalardır ve tek bir idarenin durumunu göstermez. Yerel taban değer, idarenin kendi su dengesi çalışmasıyla belirlenmelidir.

KULLANIM SENARYOLARI

Veriyi kim, hangi kararda kullanır

Aşağıdaki senaryolar farklı ekipleri ilgilendirir. Aynı veri, farklı sorulara yanıt verir.

Kayıp-kaçak araştırması

Abone sayacı verisi, bölge giriş ölçümüyle karşılaştırıldığında farkın nerede yoğunlaştığını gösterir. Böylece saha ekibi tüm şebekeyi değil, öncelikli bölgeyi tarar. Bölgesel ölçüm (DMA) yaklaşımıyla birlikte kullanıldığında sonuç daha nettir.

Kullanılan veri
Saatlik tüketim, sürekli akış süresi, gece minimum akış
Sahiplenen ekip
Kayıp-kaçak ve şebeke işletme

Faturalama doğruluğu ve abone itirazı

Endeks ve tüketim profili birlikte saklandığında, abone itirazı tahmin yerine kayıtla yanıtlanır. Tesisat içi kaçak kaynaklı yüksek faturalar erken fark edilir.

Kullanılan veri
Endeks, dönem tüketimi, sürekli akış uyarısı
Sahiplenen ekip
Abone işleri ve çağrı merkezi

Saha operasyonu planlaması

Cihaz sağlığı verisi; pil değişimi, zayıf sinyal ve arızalı vana gibi işleri planlı hâle getirir. Ziyaretler tek tek değil, bölge bazında toplanır.

Kullanılan veri
Pil seviyesi, sinyal kalitesi, yeniden başlatma sayacı, vana hata kodu
Sahiplenen ekip
Sayaç işletme ve saha ekipleri

Kuraklık ve kriz yönetimi

Kısıt döneminde tüketim eğilimi bölge bazında izlenebilir; politika gereği uygulanan kısma kararlarının etkisi ölçülebilir. Tam kesme yerine kademeli kısma, sosyal etkiyi azaltan bir seçenektir.

Kullanılan veri
Bölgesel tüketim eğilimi, vana durumu ve komut sonucu
Sahiplenen ekip
Genel müdürlük ve kriz yönetimi

SON KULLANICI

Abone tarafında ne değişir

Akıllı sayaç yalnız idarenin işini kolaylaştırmaz. Doğru kurgulandığında abone için de somut faydası vardır.

01

Tahmini fatura azalır

Endeks uzaktan okunduğu için “kapıda kimse yoktu” kaynaklı tahmini faturalar ve sonraki dönem düzeltmeleri azalır.

02

Erken kaçak uyarısı

Tesisat içi sürekli akış erken fark edildiğinde, abone yüksek bir faturayla karşılaşmadan müdahale edebilir.

03

İtiraz kayıtla yanıtlanır

Tüketim profili saklandığı için itiraz tahmine değil, zaman damgalı kayda dayanarak değerlendirilir.

04

Kesme yerine kısma seçeneği

Politika izin verdiğinde, tam kesme yerine kademeli kısma uygulanarak temel su erişimi korunabilir.

Ayrıntılı tüketim verisi hane davranışına ilişkin bilgi taşıyabilir. Bu nedenle hangi verinin toplandığı, ne kadar saklandığı ve kimin eriştiği abonelere açıkça bildirilmeli; veri minimizasyonu tasarımın parçası olmalıdır.

ÖLÇÜLECEK SONUÇLAR

Vaat değil, pilotta ölçülecek başlıklar

Aşağıdaki kalemler bir performans garantisi değil, pilot programında birlikte ölçülecek göstergelerdir. Hedef değerler proje başında belediye ve ürün ekibi tarafından belirlenir.

KPI 01

Okuma başarı oranı

Günlük ve haftalık beklenen paketlerin ne kadarının zamanında ulaştığı; kapsama sınıfına göre ayrı raporlanır.

KPI 02

Saha ziyareti azalması

Konfigürasyon ve firmware işlerinin uzaktan yapılabilmesiyle ortadan kalkan planlı ziyaret sayısı.

KPI 03

Alarmdan müdahaleye geçen süre

Bir olayın cihazda oluşmasıyla saha ekibinin harekete geçmesi arasında geçen süre.

KPI 04

Veri tamlığı ve gecikme

Eksik ve tekrarlı paket oranı ile P50/P95 veri gecikmesi.

KPI 05

Firmware dağıtım başarısı

Bir dağıtımda güncellemeyi tamamlayan cihaz oranı ve saha müdahalesi gereken cihaz sayısı.

KPI 06

Entegrasyon süresi

Verinin belediyenin HES/MDM, SCADA veya CBS sistemine akmaya başlaması için gereken iş günü.

Bu başlıklar için sitede hedef sayı verilmez. Karşılaştırılabilir bir taban oluşturmak için ölçüm yöntemi pilot öncesinde yazılı olarak tanımlanır.

Şehir sokağı altındaki sayaç odasına yerleştirilmiş akıllı su sayacı.

SONRAKİ ADIM

Şebekenizde ölçerek başlayın

Kapsama, veri, pil ve entegrasyon varsayımlarını sınırlı bir pilotta birlikte doğrulayalım. Başarı kriterlerini pilot başlamadan yazıyoruz.